(Aan)gepast sporten over de grens: vijf inzichten uit een studiereis naar Ierland

2. De kracht van mensen en gemeenschappen

In Waterford bezochten ze ook een lokale Gaelic footballclub. Hier werd zichtbaar hoe een sportvereniging een bredere rol kan spelen in de gemeenschap.

Rondom het sportterrein was een toegankelijk wandelpad aangelegd. Bijzonder was de extra toegangspoort die speciaal was geplaatst voor twee vrijwilligers die in een rolstoel gebruikmaken van het terrein. Een relatief kleine aanpassing, maar wel een die ervoor zorgt dat zij betrokken kunnen blijven bij de club.

Ook de manier waarop de accommodatie wordt beheerd, maakte indruk. Vrijwilligers openen en sluiten het terrein en leden kunnen met sleutels en toegangscodes gebruikmaken van de voorzieningen. Er is veel vertrouwen in de mensen die bij de club betrokken zijn.

Natuurlijk is de Ierse situatie niet zomaar te vertalen naar Nederland. Toch biedt deze manier van samenwerken inspiratie. Betrokkenheid en vertrouwen kunnen een belangrijke basis vormen voor een omgeving waarin iedereen zich welkom voelt.

3. Beginnen bij wat iemand nodig heeft

Een van de meest inspirerende ontmoetingen vond plaats bij een maatschappelijke ondernemer in Waterford. Ongeveer tien jaar geleden begon hij met één roeiboot. Vanuit zijn overtuiging dat sport en bewegen jongeren kunnen helpen bij persoonlijke uitdagingen, bouwde hij dit initiatief uit tot een veelzijdige plek met onder andere kano’s, kajaks, SUP’s en aangepast watersportmateriaal.

Hij richt zich op jongeren met verschillende ondersteuningsvragen, bijvoorbeeld jongeren met een beperking of jongeren die te maken hebben met problemen in hun thuissituatie.

Daarbij staat één vraag centraal: ‘Wat heb je nodig?’

Niet vooraf invullen wat iemand wel of niet kan, maar eerst luisteren. Vervolgens kijken wat nodig is om iemand mee te laten doen.

4. Toegankelijkheid begint niet bij de sportactiviteit

In Dún Laoghaire stond onder andere een bezoek aan de jachthaven op het programma. Daar maakte de groep kennis met Grace: een volledig rolstoeltoegankelijke boot, een zogenoemde Wheelyboat.

Wat hier opviel, was dat niet alleen de boot zelf toegankelijk was gemaakt. Ook de route ernaartoe, de entree, het ponton en de aanlegsteiger waren aangepast.

Daardoor kunnen mensen met een beperking zo zelfstandig mogelijk gebruikmaken van de voorziening. Er was nagedacht over de volledige ervaring: vanaf het moment dat iemand aankomt tot het moment waarop diegene daadwerkelijk het water op gaat.

Dat is belangrijk, want een toegankelijke sportactiviteit betekent nog niet automatisch dat iemand ook daadwerkelijk kan deelnemen. Wanneer de accommodatie moeilijk bereikbaar is of de toegang afhankelijk maakt van hulp van anderen, ontstaan er alsnog drempels.

Bij deze voorziening was toegankelijkheid vanaf het begin onderdeel van het ontwerp. Bovendien was de ontwikkeling een samenwerking tussen de aanbieder, het lokale Sports Partnership en mensen met een beperking.

5. Ook in Brabant is al veel opgebouwd

Een studiereis draait natuurlijk om leren van anderen. Toch leverde het bezoek aan Ierland ook een belangrijke bevestiging op: in Brabant is samen al een stevige basis gelegd.

Tijdens de gesprekken met de Ierse organisaties vertelde Uniek Sporten Brabant ook over de eigen werkwijze. Over de regionale samenwerking, het netwerk van betrokken professionals en de verbindingen die steeds vaker worden gelegd met onder andere de zorg, ziekenhuizen en revalidatiecentra.

Voor Sanne werd duidelijk dat Brabant op verschillende onderdelen al goed op weg is. Dat betekent niet dat er niets meer te ontwikkelen valt. Integendeel. De bezoeken in Ierland lieten juist zien waar nog kansen liggen.

Denk aan meer aandacht voor bewegen in de natuur, het breder benutten van sportaccommodaties, het versterken van maatschappelijke initiatieven en het verbinden van sport met andere domeinen.